Cardiovasculaire Geneeskunde.nl

Suikerhoudende dranken weer in verband gebracht met hogere incidentie type 2 diabetes

O’Connor et al., Diabetologia 2015

Prospective associations and population impact of sweet beverage intake and type 2 diabetes, and effects of substitutions with alternative beverages

 
O’Connor L., Imamura F, Lentjes MAH et al.
Diabetologia 2015 DOI 10.1007/s00125-015-3572-1
 

Achtergrond

Consumptie van suiker-gezoete dranken (SGD) is in verband gebracht met een hoger risico op type 2 diabetes (T2DM). In de European Prospective Investigation into Cancer and Nutrition (EP-IC)-Interact Study bleek deze relatie onafhankelijk van diverse confounding factoren inclusief adipositas [1]. Er zijn ook null-relaties beschreven tussen kunstmatig gezoete dranken (KGD) en incidente T2DM, en de invloed van confounding of omgekeerde causaliteit door adipositas blijft onduidelijk. Het bewijs voor het effect van vruchtensapconsumptie is beperkt en inconsistent. Bovendien zijn de associaties van andere SGD als gezoete thee, koffie en zuivel met T2DM onduidelijk.
Publieke gezondheidsinstanties raden aan de SGD-inname te beperken, maar er is weinig bekend over welke dranken een goede vervanging zouden kunnen vormen.
Onderzoek over SGD consumptie is meestal afhankelijk van gebruik van dieetgegevens verkregen met voedselfrequentie-vragenlijsten, die specifieke individuele dranksoorten of suiker toegevoegd aan koffie en thee niet specificeren. Gebruik van prospectieve voedingsdagboekjes kan meer gedetailleerde informatie over het dieet geven.
Deze studie gebruikte daarom 7-dagen voedingsdagboeken om de associaties tussen verschillende typen gezoete dranken en incidente T2DM preciezer te onderzoeken, ook rekening houdend met het aandeel van SGD aan totale energie-inname (%TEI) en hoe vervanging door alternatieve dranken de incidentie van T2DM zou kunnen beïnvloeden. 24652 individuen van de EPIC-Norfolk studie [2] stemden in met en waren geschikt voor deelname.
 

Belangrijkste resultaten

  • Gedurende 248 264 persoonsjaren werden 847 T2DM diagnoses gesteld.
  • Na correctie voor confounders en TEI, werd een hogere T2DM incidentie gezien per glas frisdrank (HR: 1.21, 95%CI: 1.05-1.39), gezoete zuivel (HR: 1.22, 95%CI: 1.05-1.43) en ASB (HR: 1.22, 95%CI: 1.11-1.33).
    De associatie van KGD was afgezwakt tot een niet-significante relatie (HR: 1.06, 95%CI: 0.93-1.20) na verdere correctie voor BMI en tailleomtrek, terwijl die voor frisdrank (HR: 1.14, 95%CI: 1.01-1.32) en gezoete zuivel (HR: 1.27, 95%CI; 1.09-1.48) statistisch significant bleven.
  • Inname van gezoete thee of koffie en vruchtensap waren niet significant geassocieerd met incidente T2DM.
  • Een positieve lineaire associatie werd gezien tussen totale gezoete drankenconsumptie (%TEI) en incidente T2DM, welke statistisch significant was vanaf 1%TEI. Elke 5% hogere TEI was geassocieerd met 18% (95%CI: 11-26) hogere incidentie van T2DM.
  • Als alle volwassenen hun gezoete drankeninname zouden beperken tot onder 10%TEI, werd de populatie-toe te rekenen fractie (PAF) geschat op 3% (95%CI: 1-7), op 7% (95%CI; 1-13) als inname werd verlaagd tot lager dan 5%TEI en op 15% (95%CI; 3-25) als inname lager wordt dan 2%TEI.
  • Het vervangen van frisdrank en zoete zuivel door water werd geschat op het verminderen van de incidentie van T2DM (HR: 0.86, 95%CI: 0.74-0.99 en HR: 0.80, 95%CI: 0.67-0.94), terwijl vervanging door KGD de incidentie niet deed dalen.  
    Van consumptie van ongezoete thee of koffie in plaats van frisdrank en gezoete zuivel werd ook geschat dat het T2DM incidentie reduceert (HR: 0.86, 95CI: 0.73-0.99 en HR: 0.75, 95%CI: 0.63-0.86). Het vervangen van gezoete door ongezoete thee of koffie lijkt ook de T2DM incidentie te verlagen (HR: 0.96, 95%CI: 0.92-0.99).

Conclusie

Analyse van gedetailleerde dieetinformatie uit prospectieve 7-daagse voedingsdagboeken laat een positieve associatie zien tussen frisdrankconsumptie en incidente T2DM, terwijl er null-relaties werden gezien tussen kunstmatig gezoete dranken en vruchtensap en T2DM. Ook gezoete zuiveldranken lieten ene verband zien met hogere T2DM incidentie. Een positief lineair verband tussen het aandeel %TEI van totaal gezoete dranken en T2DM werd gezien. Er werd geschat dat 3-15% van de incidente diabetesgevallen voorkomen zou kunnen worden als consumptie van gezoete dranken teruggebracht zou worden tot onder de 10-2%TEI. Water of ongezoete thee of koffie lijken goede alternatieven voor frisdrank en gezoete zuivel om de T2DM incidentie te verlagen.
 
Vind dit artikel online bij Diabetologia
 

Referenties

1. The InterAct Consortium (2013) Consumption of sweet beverages and type 2 diabetes incidence in European adults: results  from EPIC-InterAct. Diabetologia 56:1520–1530
2. Day N, Oakes S, Luben R et al (1999) EPIC-Norfolk: study design and characteristics of the cohort. European Prospective Investigation of Cancer. Br J Cancer 80(Suppl 1):95–103