Cardiovasculaire Geneeskunde.nl

Hoe AGE's tot vaatdysfunctie en uiteindelijk depressiviteit kunnen leiden

21 mei 2015 - nieuws

Een verslechterde functie van de bloedvaten (vaatdysfunctie) speelt niet alleen een belangrijke rol bij het ontstaan van hart- en vaatziekten, maar ook bij het ontstaan van dementie en depressiviteit. Dat blijkt uit promotieonderzoek van Thomas van Sloten, internist in opleiding aan het Maastricht UMC+. In een ander promotieonderzoek beschrijft Nordin Hanssen, eveneens internist in opleiding aan het Maastricht UMC+, een nieuw mechanisme dat ten grondslag ligt aan deze vaatdysfunctie. Van Sloten en Hanssen zijn gisteren beide cum laude gepromoveerd.

Van Sloten gebruikte voor zijn onderzoek data van grote groepen mensen, onder meer van De Maastricht Studie, een grootschalig epidemiologisch onderzoek naar oorzaken en gevolgen van diabetes type 2 en andere chronische ziekten. Misschien wel de meest interessante bevinding deed hij in zijn onderzoek naar de effecten van vaatdysfunctie op hersenziekten, zoals dementie en depressiviteit. Een verslechterde functie van de vaten kan leiden tot schade aan de hersenen (microvasculaire dysfunctie), zo bleek uit scans. En die hersenschade geeft weer een verhoogd risico op dementie (cognitieve dysfunctie) en klachten van depressieve aard. Vooral schade aan de hersengebieden die betrokken zijn bij de regulatie van emotie en gevoel, de diepe hersenstructuren, leiden tot depressiviteit.

Promovendus Nordin Hanssen onderzocht een belangrijk nieuw mechanisme dat ten grondslag ligt aan vaatdysfunctie bij mensen met diabetes. Hij richtte zich vooral op onderzoek naar versuikerde eiwitten, zogenoemde AGE’s (advanced glycation end products). Belangrijkste bevinding van zijn onderzoek is dat hoge concentraties AGE’s in het bloed bij mensen met diabetes samenhangen met een hogere kans op hart- en vaatziekten. Opeenhoping van AGE’s in de vaatwand leidt tot vaatdysfunctie en aderverkalking, en als zo’n aderverkalking (of plaque) openscheurt, treedt er acuut zuurstofgebrek op, met hartinfarct of beroerte als mogelijk gevolg. Hanssen wijst met dit onderzoek een nieuw mechanisme aan via welke hart- en vaatziekten ontstaan en geeft handvaten voor de bestrijding daarvan met zogenoemde AGE-remmers. Hiermee komt er zicht op een nieuwe medicinale therapie voort hart- en vaatziekten. Ook laat het proefschrift zien dat AGE-metingen in het bloedplasma mogelijk geschikt kunnen zijn om hart- en vaatziekten te voorspellen.

Het onderzoek van Thomas van Sloten leidde tot publicaties in wetenschappelijke toptijdschriften, onder meer in The American Journal of Psychiatry, Journal of the American College of Cardiology, Neuroscience and Biobehavioral Reviews en Hypertension. Het onderzoek van Nordin Hanssen leidde tot publicaties in onder meer European Heart Journal en Diabetes.