Cardiovasculaire Geneeskunde.nl

Effectiviteit en veiligheid P2Y12 remmers vergelijkbaar in mannen en vrouwen

Lau ES, et al, JACC 2017

Potent P2Y12 Inhibitors in Men Versus Women: A Collaborative Meta-Analysis of Randomized Trials

 
Lau ES, Braunwald E, Murphy SA, et al.
J Am Coll Cardiol. 2017;69(12):1549-1559
 

Achtergrond

Vanwege onderrepresentatie in klinische studies is de effectiviteit en veiligheid van P2Y12 remmers bij vrouwen nog niet goed bepaald [1,2]. Omdat er verschillen zijn in farmacodynamiek tussen mannen en vrouwen en omdat vrouwen een verhoogd risico op bloedingen hebben na een acuut coronair syndroom (ACS) en percutane coronaire interventie (PCI), zijn er zorgen over het gebruik van P2Y12 remmers bij vrouwen [3-6].
 
Daarom werden in deze meta-analyse met 7 fase III of IV RCTs, de geslacht-specifieke effectiviteit en veiligheid bepaald van de P2Y12 remmers prasugrel, ticagrelor en cangrelor bij patiënten met stabiele en onstabiele coronaire hartziekte. Hierbij werden de eindpunten met P2Y12 remmers vergeleken met die van clopidogrel (6 studies) of placebo (1 studie). 
 

Belangrijkste resultaten

  • Van de 87.840 patiënten was 27.9% vrouw. Vrouwen waren vaker ouder en hadden vaker comorbiditeiten, waaronder diabetes mellitus, hypertensie, eerdere stroke of TIA, eerder hartfalen en lager eGFR.
  • Het risico op het primaire eindpunt MACE correspondeerde bij vrouwen met een HR van 0.86 (95% CI 0.78-0.94, P=0.002) en bij mannen met een HR van 0.85 (95% CI 0.80-0.90, P<0.001), zonder heterogeniteit (P interactie = 0.93).
  • Vergelijkbare resultaten werden gezien voor het samengestelde eindpunt cardiovasculaire (CV) sterfte, myocardinfarct (MI) of stroke (HR voor vrouwen 0.89, 95% CI 0.81-0.97, P=0.01 en voor mannen 0.85, 95% CI 0.80-0.90, P<0.001, P interactie = 0.60).
  • Bij vrouwen was het risico op MI (HR 0.87, 95% CI 0.78-0.96, P=0.01), CV sterfte (HR 0.87, 95% CI 0.76-1.01, P=0.06) en het risico op stroke verlaagd (HR 0.92, 95% CI 0.55-1.56, P=0.76).
  • Bij mannen was het risico op CV sterfte (HR 0.85, 95% CI 0.77-0.95, P=0.002, P interactie = 0.86) en op MI verlaagd (HR 0.84, 95% CI 0.76-0.91, P<0.001, P interactie = 0.65) en was het effect neutraal op het risico op stroke (HR 0.99, 95% CI 0.82-1.18, P=0.87, P interactie = 0.72).
  • Het risico op stent trombose was bij vrouwen en bij mannen verlaagd (vrouwen HR 0.49, 95% CI 0.37-0.65, P<0.001 en mannen HR 0.59, 95% CI 0.42-0.84, P=0.003, P interactie = 0.85).
  • Bij zowel mannen als vrouwen was het risico op TIMI (niet-CABG gerelateerd) ernstige bloedingen verhoogd (HR voor vrouwen 1.28, 95% CI 0.87-1.88, P=0.21 en voor mannen 1.52, 95% CI i1.12-2.07, P<0.01, P interactie = 0.62).
  • Het risico op intracraniële bloedingen bij mannen was verhoogd (HR 1.47, 95% CI 1.02-2.11, P=0.04), maar niet bij vrouwen (HR 0.96, 95% CI 0.46-1.98, P=0.91). Maar het aantal events was laag en de test voor heterogeniteit op basis van geslacht was niet significant (P interactie = 0.24).
  • Het risico op sterfte door alle oorzaken was verlaagd bij vrouwen (HR 0.89, 95% CI 0.78-1.01, P=0.07) en bij mannen (HR 0.89, 95% CI 0.81-0.99, P=0.02, P interactie = 0.99).
 

Conclusie

De effectiviteit en veiligheid van P2Y12 remmers zijn bij zowel mannen als vrouwen vergelijkbaar. Deze resultaten ondersteunen het gebruik van deze therapieën voor beide geslachten.

Vind deze publicatie online op JACC
 

Referenties

1. Kim ES, Carrigan TP, Menon V. Enrollment of women in National Heart, Lung, and Blood Institute-funded cardiovascular randomized controlled trials fails to meet current federal mandates for inclusion. J Am Coll Cardiol 2008;52:672–3.
2. Wang TY, Angiolillo DJ, Cushman M, et al. Platelet biology and response to antiplatelet therapy in women: implications for the development and use of antiplatelet pharmacotherapies for cardiovascular disease. J Am Coll Cardiol 2012;59:891–900.
3. Berger JS, Roncaglioni MC, Avanzini F, et al. Aspirin for the primary prevention of cardiovascular events in women and men: a sex-specific meta-analysis of randomized controlled trials. JAMA 2006;295:306–13; erratum in JAMA 2006; 295:2002.
4. Berger JS, Bhatt DL, Cannon CP, et al. The relative efficacy and safety of clopidogrel in women and men: a sex-specific collaborative meta-analysis. J Am Coll Cardiol 2009;54:1935–45.
5. Boersma E, Harrington RA, Moliterno DJ, et al. Platelet glycoprotein IIb/IIIa inhibitors in acute coronary syndromes: a meta-analysis of all major randomised clinical trials. Lancet 2002;359:189–98; erratum in Lancet 2002;359:2120.
6. Patti G, De Caterina R, Abbate R, et al. Platelet function and long-term antiplatelet therapy in women: is there a gender-specificity? A ’state-of-the-art’ paper. Eur Heart J 2014;35:2213–23b.