Dapagliflozine/spironolacton-geïnduceerde daling van de eGFR bij HFmrEF/HFpEF niet gerelateerd aan nierbeschadiging

In de SOGALDI-PEF-studie onder patiënten met HFmrEF/HFpEF veroorzaakte combinatietherapie met dapagliflozine en spironolacton een daling van de eGFR die geassocieerd was met hemodynamische veranderingen en niet met nierbeschadiging.

Deze samenvatting is gebaseerd op de publicatie van Ferreira JP, Mascarenhas J, Marques P, et al. - Impact of dapagliflozin, spironolactone and their combination on markers of kidney function and injury: an analysis from SOGALDI-PEF. Eur J Heart Fail. 2026 Apr 8:xuag117. [Online ahead of print]. doi: 10.1093/ejhf/xuag117.

Introductie en methoden

Achtergrond

SGLT2-remmers en MRA’s zijn ziektemodificerende therapieën voor HFmrEF/HFpEF. Beide geneesmiddelklassen kunnen een vroege daling van de eGFR veroorzaken, ook wel de ‘eGFR-dip’ genoemd [1-2]. Of deze daling wijst op daadwerkelijke nierschade of slechts op tijdelijke hemodynamische veranderingen, blijft een klinisch relevante vraag.

Doel van de studie

Het doel van deze studie was om de effecten van dapagliflozine, spironolacton en de combinatie daarvan op nierfunctiemarkers, biomarkers voor nierbeschadiging en albuminurie te evalueren bij patiënten met HFmrEF/HFpEF die deelnamen aan de SOGALDI-PEF-studie.

Methoden

De SOGALDI-PEF-studie (SOdium-Glucose cotransporter 2 inhibitor with and without an ALDosterone AntagonIst for heart failure with preserved ejection fraction) was een door onderzoekers geïnitieerde, prospectieve, gerandomiseerde open-label-studie met geblindeerde-uitkomsten (prospective, randomized, open-label, blinded-endpoint, PROBE) en een cross-over-opzet bij patiënten met HFmrEF/HFpEF. De deelnemers kregen gedurende behandelingsperioden van 12 weken alleen dapagliflozine, alleen spironolacton of de combinatie toegediend. De analyses beoordeelden veranderingen in serumcreatinine, cystatine C, op creatinine en cystatine C gebaseerde eGFR-vergelijkingen, de urine-albumine/creatinine-ratio (UACR) en biomarkers van nierbeschadiging, waaronder kidney injury molecule-1 (KIM-1) en fibroblast growth factor-23 (FGF-23).

Belangrijkste resultaten

• Combinatietherapie met dapagliflozine en spironolacton leidde tot de grootste afname in nierfunctieparameters, waarbij de creatinine-gebaseerde eGFR daalde met 9,7 ml/min/1,73m² (95%BI: -11,9 tot -7,5; P<0,001).
• Dapagliflozine alleen verlaagde de creatinine-gebaseerde eGFR met 3,3 ml/min/1,73m² (95%BI: -5,5 tot -1,1; P=0,004), terwijl spironolacton alleen deze verlaagde met 5,8 ml/min/1,73m² (95%BI: -9,0 tot -2,7; P<0,001).
• Combinatietherapie met dapagliflozine en spironolacton veroorzaakte stijgingen van zowel serumcreatinine als serumcystatine C. Bij geen van beide behandelingen afzonderlijk werd een verschil in deze waarden waargenomen.
• Ondanks de daling in eGFR namen noch KIM-1 noch FGF-23 significant toe bij een van de behandelreeksen, wat wijst op afwezigheid van nierschade.
• UACR daalde bij alle behandelingen en het sterkst bij combinatietherapie (-0,98 Log2 mg/g; 95%BI: -1,32 tot -0,64; P<0,001).
• Dalingen in bloeddruk waren onafhankelijk geassocieerd met de afname in eGFR (P<0,001).

Conclusie

Bij patiënten met HFmrEF/HFpEF leidde combinatietherapie met dapagliflozine en spironolacton tot een grotere vroege daling van de eGFR dan bij elk van beide behandelingen afzonderlijk, maar dit ging niet gepaard met een stijging van de biomarkers voor nierbeschadiging. Volgens de auteurs “ondersteunen deze resultaten over het algemeen dat de waargenomen eGFR ‘dip’ bij SGLT2i’s en MRA’s bij HFpEF voornamelijk wordt veroorzaakt door hemodynamische veranderingen en niet geassocieerd is met ‘echte’ nierbeschadiging.”

Vind dit artikel online op Eur J Heart Fail.

Referenties

1. Rastogi T, Ferreira JP, Butler J, Kraus BJ, Mattheus M, Brueckmann M, Filippatos G, Wanner C, Pocock SJ, Packer M, et al. Early changes in estimated glomerular filtration rate post-initiation of empagliflozin in EMPEROR-Preserved. Eur J Heart Fail. 2024;26:885-896. doi: 10.1002/ejhf.3136
2. Matsumoto S, Jhund PS, Henderson AD, Bauersachs J, Claggett BL, Desai AS, Brinker M, Schloemer P, Viswanathan P, Mares JW, et al. Initial Decline in Glomerular Filtration Rate With Finerenone in HFmrEF/HFpEF: A Prespecified Analysis of FINEARTS-HF. J Am Coll Cardiol. 2025;85:173-185. doi: 10.1016/j.jacc.2024.11.020