Vrouwen, maar niet mannen, met hoge natriuminname hebben mogelijk baat bij kaliumrijk dieet

01/07/2022

Analyse van een bevolkingscohort toonde geslachtsspecifieke verschillen in de associatie van dagelijkse kaliuminname met zowel SBD als CV-events. Bij vrouwen veranderde de natriuminname de associatie met SBD.

Sex-specific associations between potassium intake, blood pressure, and cardiovascular outcomes: the EPIC-Norfolk study
Literatuur - Wouda RD, Boekholdt DM, Khaw KT, et al. - Eur Heart J. 2022 Jul 21;ehac313 [Online ahead of print]. doi: 10.1093/eurheartj/ehac313

Introductie en methoden

Achtergrond

Verschillende cohortstudies hebben laten zien dat een kaliumrijk dieet geassocieerd is met een lagere bloeddruk (BD) en een lager risico op HVZ [1,2-5]. Het is echter onbekend of deze associaties geslachtsspecifiek zijn en of ze afhankelijk zijn van de dagelijkse natriumconsumptie, aangezien vrouwen gevoeliger zijn voor natrium [6-8].

Doel van de studie

Het doel van de studie was om te analyseren of de associatie tussen dagelijkse kaliuminname en systolische BD (SBD) of cardiovasculaire events verschilt tussen mannen en vrouwen en of deze associaties afhankelijk zijn van de dagelijkse natriuminname.

Methoden

De gegevens van 11.267 mannen en 13.696 vrouwen uit het Norfolk-cohort van de studie European Prospective Investigation into Cancer (EPIC-Norfolk), een prospectieve populatiegebaseerde cohortstudie, werden geanalyseerd. Urinemonsters werden gebruikt om de 24 uursuitscheiding van natrium en kalium – beschouwd als een weergave van de dagelijkse inname – te schatten met de Kawasaki-formule. Vanwege de verschillen in kalium- en natriuminname tussen mannen en vrouwen werden geslachtsspecifieke tertielen van kalium- en natriuminname gedefinieerd.

Uitkomstmaten

De belangrijkste uitkomstmaten waren SBD op baseline en de samengestelde uitkomst van ziekenhuisopname of overlijden door HVZ tijdens de follow-up. Andere belangrijke uitkomstmaten waren diastolische bloeddruk, gemiddelde arteriële druk (MAP), de samengestelde uitkomst van ziekenhuisopname of sterfte aan ischemische hartziekte en de samengestelde uitkomst van ziekenhuisopname of sterfte aan ischemische of hemorragische beroerte.

Belangrijkste resultaten

Systolische bloeddruk

  • Na correctie voor geslacht, leeftijd en natriuminname was de kaliuminname significant geassocieerd met SBD (β=-0,8; P<0,001) en er was een significante interactie met geslacht (P<0,001).
  • Bij mannen was er geen omgekeerd verband tussen kaliuminname en SBD (β=-0,3; P=0,336) na correctie voor dezelfde 3 confounders, noch een interactie met natriuminname (hoogste vs. laagste tertiel) (P=0,481).
  • Bij vrouwen daarentegen was er een omgekeerd verband tussen kaliuminname en SBD (β=-1,3; P<0,001) en een zeer significante interactie met natriuminname (hoogste vs. laagste tertiel) (P<0,001).
  • De inverse relatie tussen kaliuminname en SBD bij vrouwen werd alleen gezien voor het hoogste tertiel van natriuminname (β=-2,4; P<0,001).
  • De associatie van kaliuminname met diastolische bloeddruk en met MAP toonde ook een interactie met geslacht.

Cardiovasculaire uitkomsten

  • Gedurende een mediane follow-upduur van 19,5 jaar traden 6705 cardiovasculaire events op bij mannen (59,5% van de mannelijke deelnemers) en 6891 bij vrouwen (50,3%).
  • In een model gecorrigeerd voor 9 confounders (waaronder geslacht, BMI en voorgeschiedenis van HVZ) hadden deelnemers in het hoogste kaliuminnametertiel een lager risico op cardiovasculaire events vergeleken met die in het laagste tertiel (hazardratio (HR): 0,87; 95%BI: 0,82-0,93) en er was een significante interactie met geslacht (P=0,033).
  • Met hetzelfde volledig gecorrigeerde model was de associatie tussen kaliuminname en het risico op cardiovasculaire events voor de hoogste versus de laagste kaliuminnametertielen sterker bij vrouwen (HR: 0,89; 95%BI: 0,83-0,95) dan bij mannen (HR: 0,93; 95%BI: 0,87-1,00). Er was echter geen significante interactie met natriuminname (hoogste vs. laagste tertiel) (P=0,611 voor mannen en P=0,527 voor vrouwen).
  • Er was een significante interactie met geslacht voor de associatie tussen kaliuminname (hoogste vs. laagste tertiel) en events gerelateerd aan ischemische hartziekte (P=0,016).
  • De interactie tussen kaliuminname (middelste vs. laagste tertiel) en geslacht was significant voor ischemische beroerten (P=0,027), maar niet voor hemorragische beroerten.

Conclusie

In deze analyse van het EPIC-Norfolk-cohort was er een geslachtsspecifiek verband tussen kaliuminname en zowel SBD als cardiovasculaire events. Bovendien was de inverse relatie tussen kaliuminname en SBD alleen aanwezig bij vrouwen in het hoogste natriuminnametertiel. Het verband tussen kaliuminname en cardiovasculaire-events werd niet beïnvloed door de natriuminname. De auteurs voegen hieraan toe dat “deze bevindingen, gezien de natriuretische effecten van kalium, consistent lijken met een verhoogde natriumgevoeligheid van de bloeddruk bij vrouwen”.

Referenties

1. Mente A, O’Donnell MJ, Rangarajan S, McQueen MJ, Poirier P, Wielgosz A, et al. Association of urinary sodium and potassium excretion with blood pressure. N Engl J Med. 2014;371:601–611.

2. Ma Y, He FJ, Sun Q, Yuan C, Kieneker LM, Curhan GC, et al. 24-Hour urinary sodium and potassium excretion and cardiovascular risk. N Engl J Med. 2021;386:252–263.

3. O’Donnell M, Mente A, Rangarajan S, McQueen MJ, Wang X, Liu L, et al. Urinary sodium and potassium excretion, mortality, and cardiovascular events. N Engl J Med. 2014;371:612–623.

4. Cook NR, Obarzanek E, Cutler JA, Buring JE, Rexrode KM, Kumanyika SK, et al. Joint effects of sodium and potassium intake on subsequent cardiovascular disease: the Trials of Hypertension Prevention follow-up study. Arch Intern Med. 2009;169:32–40.

5. Olde Engberink RHG, van den Born BH, Peters-Sengers H, Vogt L, Onsortium K. Long-term potassium intake and associated renal and cardiovascular outcomes in the clinical setting. Clin Nutr. 2020;39:3671–3676.

6. He J, Gu D, Chen J, Jaquish CE, Rao DC, Hixson JE, et al. Gender difference in blood pressure responses to dietary sodium intervention in the GenSalt study. J Hypertens. 2009;27:48–54.

7. Vollmer WM, Sacks FM, Ard J, Appel LJ, Bray GA, Simons-Morton DG, et al. Effects of diet and sodium intake on blood pressure: subgroup analysis of the DASH-sodium trial. Ann Intern Med. 2001;135:1019–1028.

8. Shukri MZ, Tan JW, Manosroi W, Pojoga LH, Rivera A, Williams JS, et al. Biological sex modulates the adrenal and blood pressure responses to angiotensin II. Hypertension. 2018;71:1083–1090.

Vind dit artikel online op Eur Heart J.

Register

We're glad to see you're enjoying CVGK…
but how about a more personalized experience?

Register for free